Mezun Mentorluk Programı: Nasıl Tasarlanır ve Başlatılır?
Mezun mentorluk programı, bir üniversitenin, okulun ya da şirketin mezunlarını belirli bir süre için öğrencilerle, yeni mezunlarla ya da diğer mezunlarla eşleştirir. Düzenleyici mentorları bulur, mentor ve mentileri alan ve hedefe göre eşleştirir ve eşleşmelerin gerçekten görüşüp görüşmediğini kontrol eder.
Bu rehber mezun ilişkileri ofisleri, kariyer merkezleri ve şirket mezun ağları için.
Öğrenci mentorluk programından farkı ne?
Öğrenci programı öğrenciden başlar: akademik dönem, kariyer kilometre taşları, özen yükümlülüğü. Mentorlar personel, akran ya da mezun olabilir. Bu tasarımı öğrenci mentorluk programı tasarımı rehberimiz anlatıyor.
Mezun programı ise mezun ağından başlar. Üç şey değişir:
- Zor olan mentor bulmaktır. Mezunların size bir borcu yoktur. Yoğundurlar ve farklı şehirlere, ülkelere dağılmışlardır.
- Menti havuzu daha geniştir. Öğrenciler, yeni mezunlar ya da sektör değiştirmek isteyen on yıllık mezunlar.
- Bu bir mezun ilişkileri çalışmasıdır. Mentorluk, bir mezunun yıllardır kurumla kurduğu ilk gerçek temas olabilir. Etkinlikleri, bağışları ve bir sonraki mentor grubunu besler.
Hedefiniz öğrencilerin istihdam edilebilirliğiyse öğrenci rehberiyle başlayın ve mezunları mentor olarak kullanın. Hedefiniz canlı bir mezun ağıysa buradan başlayın.
Programınıza hangi model uyar?
Programların çoğu üç modelden birini kullanır. İkincisini eklemeden önce birini bir dönem boyunca iyi yürütün.
| Model | Kim kime mentorluk yapar | Tipik hedef | Başlıca tasarım zorluğu |
|---|---|---|---|
| Mezundan öğrenciye | Mezunlar son sınıf öğrencilerine ya da yeni mezunlara | İlk iş, staj, alan yönelimi | Akademik takvim; öğrenci güvenliği |
| Mezundan mezuna | Kıdemli mezunlar kariyerinin başındaki mezunlara | Terfi, liderlik, ağ | Eşleşmeler dağılmasın diye net bir hedef |
| Kariyer değişikliği | Alan değiştirmiş mezunlar, değiştirmek isteyenlere | Yeni sektör, rol ya da ülke | Her hedef alan için yeterli mentor |
Mezundan öğrenciye modelin sonuçları en net olanıdır ve mentor bulmak için en kolay anlatılandır: “Bir zamanlar oturduğunuz yerde oturan birine yardım edin.”
Mezundan mezuna model olgun ağlara uyar. Mentiler işi olan yetişkinlerdir, bu yüzden güvenlik önlemleri daha hafiftir. Hedefler açık olmalı; yoksa eşleşmeler iki görüşmeden sonra biten keyifli kahve sohbetlerine dönüşür.
Kariyer değişikliği modelinde mentor bulmak en zorudur. Mühendislikten ürün yönetimine geçen birinin, tam da bu geçişi yapmış bir mentora ihtiyacı vardır. Her mentora sorun: “Alan değiştirdiniz mi, neden neye?” Bu yanıt, ana eşleştirme alanınız olur.
Şirket mezun ağları üç modelden herhangi birini yürütebilir. İki kural ekleyin: eski işveren hakkında gizli bilgi paylaşılmaz; işe alım ve müşteri teması için net kurallar vardır.
Mezun mentorlar nasıl bulunur?
İsteği küçük ve somut yapın. “Mentor olun” ucu açık gelir. “Şubat ile mayıs arasında 45 dakikalık dört görüntülü görüşme, alanınızdan tek bir menti, planlamayı biz yapıyoruz” yanıt alır.
- Size yakın gruplarla başlayın. Etkinliklere katılanlar, bağışçılar, daha önce konuşmacı olanlar, sınıf temsilcileri, aktif mezun grubu üyeleri.
- Süreyi ve bitiş tarihini en başta söyleyin. İkisini de ilk paragrafa yazın.
- Kapasiteyi mentor belirlesin. Varsayılan bir menti, en fazla iki.
- Başvuruyu kısa tutun. Bölüm, sektör ve rol, konum ve saat dilimi, diller, yapılan kariyer değişiklikleri, kapasite. Beş dakika, kompozisyon yok.
- Her mentordan bir arkadaşını davet etmesini isteyin. Bir sınıf arkadaşından gelen kişisel not, bültenden daha iyi işler.
Takdir, mentorları tutmanın bütçesidir. Dekandan ya da mezun ilişkileri direktöründen bir teşekkür, her mentorun katkısının özeti ve paylaşılabilir bir sertifika az şeye mal olur. Bir sonraki dönemin mentor arayışı, bu dönemin teşekkürleriyle başlar.
Neye göre eşleştirmeli?
Birkaç güçlü ölçüt kullanın, kabaca şu sırayla:
- Önce kesin kurallar. Ortak bir dil. Uygun saat dilimleri. Öğrenci programlarında, mentiye ders veren ya da onu değerlendiren mentor olmaması. Bunlar ağırlık değil, filtredir.
- Hedef sektör ya da alan. Mentinin hedefini mentorun gerçek deneyimiyle eşleştirin. Kariyer değişikliğinde geçişin kendisiyle eşleştirin.
- Bölüm. Mezundan öğrenciye eşleşmelerde faydalı; mezundan mezuna eşleşmelerde daha az.
- Konum. Menti taşınmayı planlıyorsa ya da görüşmeler yüz yüze olacaksa önemlidir.
- Geçmiş, menti isterse. Ailesinden ilk üniversite mezunu olanlar ve uluslararası öğrenciler çoğu zaman ortak bir geçmişe değer verir. Bunu isteğe bağlı bir tercih yapın.
İki üç ölçüte ağırlık verin, bir iki kuralı zorunlu tutun. Daha fazla etken, önemli olanları sulandırır. Bkz. mentor-menti eşleştirme rehberi.
Yoğun mezunlar için hangi formatlar işler?
Klasik eşleşmenin yanında daha hafif formatlar sunun. Mentor havuzunuz genişler.
- Klasik eşleşme. Bir mentor, bir menti, üç dört ayda dört ila altı görüşme.
- Kısa sprint. Tek bir hedef etrafında bir ayda iki üç görüşme: özgeçmiş, mülakat, yüksek lisans kararı.
- Tek seferlik görüşme. Mentorun yayımladığı müsaitlikten alınan tek bir 30 dakikalık görüşme.
- Grup oturumu. Yurt dışında çalışmak gibi ortak bir konuda bir mentor ve dört ila altı menti.
- Ofis saatleri. Programdaki her mentinin randevu alabileceği tekrarlayan zaman dilimleri.
Mentorların başvuruda format seçmesine izin verin. En iyi mentorlarınızın bir kısmı yalnızca en hafif formata “evet” diyecektir.
Öğrenciler ve verileri nasıl korunur?
Mezun programı öğrencileri, kurumun çalışanı olmayan yetişkinlerle buluşturur. Üç katman planlayın:
- İlk görüşmeden önce imzalanan bir sözleşme. Yalnızca mesleki konular, görüşme kuralları, gizlilik ve suçlamasız erken bitirmenin yolu.
- Program içinde yapılan görüşmeler. Görüşmeleri bir platformda planlayıp kaydedin, varsayılan olarak görüntülü. Personel, özel notları okumadan hangi eşleşmelerin sessizleştiğini görür.
- İsmi belli bir personel. İki tarafın da ulaşabileceği ve bir iş günü içinde yanıt veren tek bir kişi.
Yalnızca eşleştirmede kullandığınız veriyi toplayın. Katılımcılara kimin neyi gördüğünü söyleyin; programdan ayrılmanın ve verilerin silinmesinin net bir yolunu sunun. AB ve Birleşik Krallık’ta bu GDPR’dan doğar. Başka yerlerde yerel mevzuatı veri koruma sorumlunuzla kontrol edin. Mentorluk verilerini açık onay olmadan bağış toplamada kullanmayın.
Mentiler 18 yaşından küçükse daha sıkı varsayılanlar kullanın: veli onayı, yalnızca onaylı kanallar ve gerektiğinde sabıka kaydı kontrolü.
Neyi ölçmelisiniz?
| Ölçüt | Ne gösterir | Nasıl toplanır |
|---|---|---|
| Katılım | Başvurular, eşleşmeler, eşleşen başvuranların oranı | Başvuru ve eşleştirme kayıtları |
| Yapılan görüşmeler | Eşleşme başına görüşme, hiç görüşmemiş eşleşmeler | Dönem sonu beyanları değil, görüşme kayıtları |
| Memnuniyet | Puanlar, yeniden katılır mıydınız | Görüşmelerden sonra ve dönem sonunda kısa anket |
| Sonuçlar | Stajlar, iş değişiklikleri, netleşen planlar | Dönem sonu anketi, beyana dayalı olarak işaretlenmiş |
| Geri dönen mentorlar | Yeniden kaydolan mentorlar | Sonraki dönemin başvuruları |
En önemlisi yapılan görüşmelerdir. Görüşebilmiş az sayıdaki eşleşmede yüksek memnuniyet, yine de bir sorun olduğunu gösterir. Sonuçları, mentorluğun yol açtığının kanıtı olarak değil, katılımcılar arasındaki sonuçlar olarak raporlayın.
İlk görüşme temposu belirler. Mentornity’deki 78.318 eşleşmede, ilk görüşmesini ilk hafta yapanlar sonraki bir yılda ortalama 2,7 görüşme yaptı. İlk kez iki aydan sonra görüşenlerde bu sayı 1,8 oldu.
- İlk hafta görüşenler2,7
- İki aydan sonra görüşenler1,8
Mentornity verisi, 78.318 eşleşme
Adım adım nasıl başlatılır?
İlk dönem, karardan ilk görüşmelere kadar yaklaşık sekiz ila on haftada hazır olabilir.
- Hedef, sorumlu, sözleşme
- Mentor bulma
- Menti başvuruları
- Eşleştirme ve duyuru
- Açılış
- Tek bir hedef ve tek bir model seçin. Örneğin: “İşletme bölümü son sınıf öğrencileri, hedefledikleri sektörden bir mezun mentorla eşleşir.”
- Sorumluluğu netleştirin. Mentor bulmayı genellikle mezun ilişkileri, öğrenci tarafını kariyer merkezi üstlenir. Tek bir sorumlu belirleyin.
- Dönemi tanımlayın. Tarihler, görüşme sayısı ve süresi, sunulan hafif formatlar.
- Sözleşmeyi ve veri bilgilendirmesini yazın. Önce veri koruma ve öğrenci güvenliği sorumlularının onayını alın.
- Yukarıdaki eşleştirme alanlarıyla iki kısa başvuru formu hazırlayın.
- Önce mentorları bulun. Mentor başvurusunu menti başvurusundan üç dört hafta önce açın. Kaç menti kabul edebileceğinizi mentor sayısı belirler.
- Eşleştirin, gözden geçirin, duyurun. Eşleşmeleri puanlayın, sınırdaki durumlara elle bakın, eşleşmeyen başvuranlara sırada ne olduğunu söyleyin.
- Açılışı bir yapıyla yapın. Her görüşme için önerilen bir konu ve bir ilk görüşme kontrol listesi. İlk görüşmenin ilk hafta yapılması için bastırın.
- Hafif bir haftalık rutin yürütün. Hangi eşleşmelerin görüşmediğine bakın, hatırlatma gönderin, soruları yanıtlayın.
- Kapatın, teşekkür edin, raporlayın. Anket, sertifikalar, tek sayfalık bir rapor. Mentorları aynı gün bir sonraki döneme davet edin.
Süreci büyütmeden önce düzeltebilmek için ilk grubu 20–40 eşleşme civarında tutun. Açılışa dair daha fazla materyal mentorluk rehberlerimizde.
Mentornity’de yürütmek
Mentornity mezunlar ve öğrenciler için herkese açık başvuru formları sunar. Eşleşmeleri ağırlıklı ve zorunlu kurallarla eşleştirir, onaylamadan önce her eşleşmeyi karşılaştırırsınız. Mentor başına eşleşme sayısını sınırlayabilirsiniz; yurt dışındaki mezunlar kendi saat dilimlerini belirler. Seanslar, her görüşme için mentora ve mentiye ayrı brifler ve sorular verir. Geride kalanlara hatırlatmalar gider. Yayımlanan sertifikaların herkese açık bir doğrulama sayfası ve paylaşma düğmeleri vardır. Roller yeniden adlandırılabilir, örneğin “mezun mentor” olarak.
Üniversitelerin nasıl kurduğunu öğrenci mentorluğu yazılımı sayfasında görün ya da 10 kullanıcıya kadar ücretsiz bir program oluşturup bu dönem bir pilot yürütün.