Wat is de betekenis van mentee?

Een mentee is de persoon die begeleid wordt door een mentor: iemand die via regelmatige gesprekken leert van een ervaren persoon. De mentee brengt de doelen en vragen in; de mentor deelt ervaring en perspectief. In het Nederlands gebruiken we gewoon het Engelse woord.

Wat is het verschil tussen een mentor en een mentee?

De mentor is de ervaren persoon die kennis deelt en vragen stelt. De mentee wil zich ontwikkelen en stuurt de relatie: hij of zij bepaalt de doelen, plant de gesprekken en bereidt de onderwerpen voor. De mentor adviseert, maar beslist niet voor de mentee en is geen leidinggevende.

Wat zijn de taken van een mentee?

Duidelijke doelen stellen, gesprekken plannen en er op tijd zijn, elk gesprek voorbereiden, afgesproken acties uitvoeren en de mentor op de hoogte houden. Daarnaast de tijd van de mentor en de vertrouwelijkheid van de gesprekken respecteren. Kortom: de mentee is eigenaar van de relatie.

Door mee te doen aan een mentorprogramma van je werkgever, hogeschool, universiteit, beroepsvereniging of community, of door zelf een mogelijke mentor te benaderen met een concrete, afgebakende vraag. In beide gevallen helpt het om te beginnen met één duidelijk doel.

Kan een mentee meerdere mentoren hebben?

Ja. Veel mensen hebben één mentor voor hun loopbaanrichting en anderen voor specifieke vaardigheden of sectoren. In een formeel programma heb je meestal één mentor tegelijk, maar daarbuiten kun je gerust een bredere kring van adviseurs opbouwen.

Mentee: betekenis, rol en verantwoordelijkheden

Een mentee is degene die binnen mentoring leert van een mentor. De mentee brengt de doelen, de vragen en het meeste werk in; de mentor deelt ervaring, perspectief en eerlijke feedback. Een mentee kan student, starter, zij-instromer, ondernemer of manager zijn: wat telt is de wil om te groeien, niet leeftijd of functie.

Het Engelse woord mentee is gevormd uit mentor plus het achtervoegsel “-ee”, zoals employee en trainee. Mentor zelf komt uit Homerus’ Odyssee, waarin Mentor de zoon van Odysseus begeleidt. Deze gids legt uit wat de rol in de praktijk inhoudt en hoe je mentee wordt.

Wat betekent mentee precies?

In het dagelijks gebruik is een mentee iemand die gementord wordt. Soms wordt “protegé” als synoniem gebruikt, maar dat klopt niet helemaal: een protegé heeft meestal een invloedrijke beschermheer die deuren opent, een mentee heeft een begeleider die helpt nadenken.

Drie dingen onderscheiden een mentee van een cursist, stagiair of coachingcliënt:

De agenda is van de mentee. Een cursist volgt een lesprogramma; een mentee kiest zelf waaraan hij werkt.
De steun loopt via een relatie. Een reeks gesprekken met dezelfde persoon, over weken of maanden.
Niemand wordt betaald. Mentoren zijn meestal vrijwilligers. Betaal je voor gerichte sessies rond één vaardigheid, dan ben je eerder coachingcliënt. Meer over dat verschil in wat is mentoring.

Wat is het verschil tussen mentor en mentee?

Kort gezegd: de mentor brengt ervaring, de mentee richting.

	Mentor	Mentee
Wie	Iemand die verder is in een vak, rol of loopbaan	Iemand die zich in die richting wil ontwikkelen
Belangrijkste bijdrage	Ervaring, vragen, perspectief, af en toe een introductie	Doelen, agenda, inzet, opvolging
Wie stuurt de relatie	Ondersteunt en reageert	Neemt initiatief, plant, stuurt bij
Typische tijd	Een tot twee uur per maand	De gesprekken plus voorbereiding en acties
Wat het oplevert	Frisse blik, leiderschapservaring, voldoening van doorgeven	Sneller leren, betere beslissingen, groter netwerk
Wat het niet is	Leidinggevende, therapeut of bemiddelaar	Passieve ontvanger van advies

Het meest voorkomende misverstand zit in de derde rij. Nieuwe mentees wachten vaak tot de mentor iets laat horen; mentoren met een volle baan wachten tot de mentee vraagt. Gevolg: een goedbedoeld duo dat elkaar nooit spreekt. In vrijwel elk goed georganiseerd programma wordt verwacht dat de mentee de eerste stap zet.

Wat doet een mentee en wat zijn de verantwoordelijkheden?

De taak van de mentee is de tijd van de mentor omzetten in vooruitgang:

Een doel stellen dat ertoe doet. Eén of twee doelen, concreet genoeg om vooruitgang te zien. “Groeien in mijn carrière” is te vaag; “binnen zes maanden beslissen of ik een leidinggevende rol wil, en me zo ja voorbereiden” werkt. De aanpak staat in doelen stellen met je mentor.
Gesprekken plannen. Tijden voorstellen, de uitnodiging sturen en het volgende gesprek vastleggen voordat het huidige afloopt.
Elk gesprek voorbereiden. Wat is er sinds de vorige keer gebeurd, welke vraag of beslissing ligt er, wat wil je meenemen? Een checklist vind je in je voorbereiden op een mentorgesprek.
Tussendoor aan de slag. Doen wat is afgesproken en terugkoppelen.
De cirkel rond maken. Vertellen wat je met het advies hebt gedaan, ook als je besloot het niet te volgen.

Daarbij horen een paar basisverantwoordelijkheden: eigenaarschap (vallen de gesprekken stil, dan is het aan de mentee om ze weer op te pakken), respect voor tijd, eerlijkheid in plaats van een opgepoetst verhaal, vertrouwelijkheid over wat de mentor deelt, en op tijd aan de bel trekken als de match niet werkt. Snel en zonder verwijten wisselen is beter dan maanden beleefde, lege gesprekken.

Wat maakt een goede mentee?

Goede mentees zijn niet de meest getalenteerde deelnemers, maar degenen die je makkelijk kunt helpen:

Ze weten wat ze willen, al is het maar ruwweg.
Ze nemen initiatief: plannen, volgen op, stellen onderwerpen voor.
Ze zijn nieuwsgierig: “hoe heb jij dat besloten?” in plaats van “wat moet ik doen?”.
Ze kunnen feedback ontvangen als informatie, niet als aanval.
Ze zijn betrouwbaar: wat ze toezeggen, doen ze.
Ze bedanken concreet: een kort bericht over welk advies hielp en hoe zegt een mentor meer dan een algemeen dankjewel.

Wat levert mentoring de mentee op?

Dat hangt af van het doel, maar meestal gaat het om vier dingen: context die in geen enkel document staat, betere beslissingen dankzij vragen die je jezelf niet stelde, zelfvertrouwen omdat iemand met ervaring dezelfde twijfels kende, en een groter netwerk, als bonus en niet als doel. Veel mentees worden later zelf mentor.

Hoe word je mentee?

Via een gestructureerd programma. Veel werkgevers, hogescholen, universiteiten, alumniverenigingen, beroepsverenigingen, incubators en communities hebben mentorprogramma’s. Je vult een aanmelding of profiel in met je achtergrond en doelen, en het programma koppelt je aan een mentor. Het voordeel: de mentor heeft al ja gezegd, en het programma biedt een planning, onderwerpen en een aanspreekpunt als het niet loopt.

Zelf een mentor zoeken. Kies iemand die een paar stappen verder is, niet de bekendste persoon die je kunt bereiken, en stel een concrete vraag: “Ik twijfel tussen twee banen. Mag ik je in een gesprek van 30 minuten drie vragen stellen?” Het stappenplan staat in een mentor vinden.

Welke rol heeft de mentee in een gestructureerd programma?

Het profiel zorgvuldig invullen. De match is zo goed als de informatie. Die gegevens vallen onder de AVG; lees gerust de privacyverklaring van het programma.
Snel reageren na de match. Binnen een paar dagen contact opnemen en het eerste gesprek binnen twee weken plannen.
De structuur gebruiken. Voorgestelde onderwerpen, korte vragen voor en na gesprekken of gidsen voor mentees besparen planningstijd.
Feedback geven aan het programmateam. Reageert de mentor niet of past de match niet bij je doel, laat het de coördinatoren vroeg weten.
Bewust afsluiten. Aan het eind de doelen samen doorlopen en beslissen of je informeel doorgaat.

Organiseer je een programma voor mentees?

Wie mentoring organiseert voor studenten, medewerkers of leden, besteedt het meeste werk aan het makkelijk maken van de mentee-rol: heldere matching, eenvoudig plannen en herinneringen als een duo stilvalt. Mentornity is mentorsoftware voor matching, het plannen van gesprekken, gestructureerde sessies met aparte instructies voor mentor en mentee, en herinneringen; gratis tot 10 gebruikers. Bekijk hoe het werkt voor mentorprogramma’s voor studenten of lees onze andere gidsen.